Glas-in-lood Arbeidsbureau

Glas-in-lood Arbeidsbureau
Glas-in-lood Arbeidsbureau Glas-in-lood Arbeidsbureau Glas-in-lood Arbeidsbureau

Plaats: Emmeloord

Locatie:

Kunstenaar: Jan Meine Jansen

Materiaal: figuurglas en lood

Jaar: 1960

Beschrijving:

Op 1 december 1942 werd een gewestelijk kantoor N.O.P. ingesteld. De officiele naam luidde "Kantoor van het Rijksarbeidsbureau". Dit kantoor functioneerde tot na de oorlog, toen vond een reorganisatie plaats. In 1946 werd het gebied van de polder gevoegd bij dat van Kampen en Zwolle. Op 1 mei 1948 werd opnieuw een bijkantoor in Emmeloord geopend voor het gebied van de polder en Urk. Op 1 juli 1953 werd het kantoor in Emmeloord een gewestelijk arbeidsbureau, met een nevenbureau in Steenwijk. In 1959 werd Oostelijk Flevoland aan het ambtsgebied toegevoegd.

Op 8 december 1960 werd op de hoek van de Espelerlaan en de Koningin Julianastraat het nieuwe gebouw van het Gewestelijk Arbeidsbureau geopend. Het gebouw werd ontworpen door architectenbureau ir. Jonkman en van Dorp uit Zeist en werd gebouwd door Hans Fokkens NV uit Naarden. Het pand was in traditionele bouwmaterialen opgetrokken maar de vormgeving was voor die tijd modern. Het gebouw bestond uit twee haaks aan elkaar geschakelde volumes met twee bouwlagen en platte daken. Kenmerkend waren de strak ingedeelde raamstroken met hekje langs de daklijst. 

In overheidsgebouwen werden tijdens de wederopbouw vaak kunstwerken aangebracht. In dit geval vormde de Beeldende Kunstenaars Regeling een extra stimulans. In de hal tussen de haaks op elkaar staande vleugels bevond zich een monumentaal glas-in-loodraam, een raam bestaande uit stukken blank- en gekleurd glas die bij elkaar gehouden worden door loden strippen en als geheel een voorstelling bevatte. De kunstenaar Jan Meine Jansen gebruikte voor de voorstelling doorschijnend maar ondoorzichtig glas met structuur en reliëf. De 8 panelen beelden de Noordoostpolder in wording uit. Meine Jansen werkte non-figuratief maar er zijn ook enkele geabstraheerde figuren te ontdekken. In de rechthoekige panelen zie je onderin vissen afgebeeld, daarboven scheepswrakken en in de bovenste, vierkante panelen zijn de landerijen weergegeven. Het kunstwerk wordt doorsneden door 'lichtstralen'. Meine Jansen liet zijn ramen meestal uitvoeren door Atelier Bogtman in Haarlem.

Nadat in Lelystad een gewestelijk arbeidsbureau voor de gehele provincie Flevoland gevestigd was, werd het pand aan de Koningin Julianastraat 2 in 1985 gesloopt. Een medewerker van het arbeidsbureau, die tevens bestuurslid bij theater 't Voorhuys was, wist het glas-in-loodraam van de sloophamer te redden. Na een jarenlang verblijf in de kelder van het theater namen de Voorhuys-technici Rob Bredewout en Jan Passies de restauratie van het raam in 2005 ter hand. De twee bedachten een constructie om het raam aan de muur van de Beurszaal op te hangen en op de juiste manier te belichten. Glas-in-lood heeft zonlicht nodig om het beste tot zijn recht te komen. "Met led-verlichting en reflectie hebben we voor eenzelfde effect gezorgd", lichtte Bredewout toe. Het Emmeloordse bedrijf GlasXtra heeft het voormalige glas-in-loodraam in de nieuwe panelen verwerkt. Het kunstwerk werd op 6 oktober 2007, tijdens de openingsavond van het nieuwe theaterseizoen, officieel onthuld door Wolter Meine Jansen, zoon van de inmiddels overleden kunstenaar. Het glaskunstwerk was tijdens voorstellingen in Theater ‘t Voorhuys te bezichtigen. Bij een verbouwing van Theater ‘t Voorhuys in het najaar van 2017 is het glas-in-loodkunstwerk weggehaald. De ramen zijn uit de panelen gehaald en opgeslagen in het depot van de gemeente in het Muzisch Centrum.

Foto 1: Rob Bredewout, met dank aan Harrie Veldhuis voor het toesturen van foto 2 en 3.

Kunstenaar

Jan Menno Meine Jansen werd op 17 februari 1908 in Meppel geboren. Van 1928-1933 volgde hij een opleiding aan het Rijksinstituut tot Opleiding van Tekenleraren in Amsterdam. Van 1934 tot 1938 studeerde hij aan de Rijksakademie van Beeldende Kunsten, eveneens in Amsterdam, waar hij lessen volgde bij de luministische kunstschilder Hendrik Jan Wolter (1873-1952), de expressionistisch schilder Heinrich Campendonk (1889-1957) en de romantische schilder Johannes Hendricus Jurres (1875-1946). Jan Meine Jansen was een schilder, tekenaar en glazenier die aanvankelijk in realistische trant werkte, maar zich na 1945 steeds meer ontwikkelde in abstracte richting. In de jaren 1960 werd Meine Jansens stijl meer non-figuratief. Zijn voornaamste inspiratiebron was de natuur.

Jan Meine Jansen heeft een imposant oeuvre nagelaten: breed in stijlen, technieken en onderwerpen. Hij schilderde en tekende landschappen, stillevens, portretten, figuren en hij maakte verschillende muurschilderingen. Zijn eerste glas-in-loodraam ontwierp hij voor de Rabobank in Driebergen (1958). Daarna volgden enkele ramen met religieuze voorstellingen in kerken in Bennekom en Benschop. Glas-in-betonramen zijn te vinden in de Paaskerk in Amstelveen (1964), de Protestantse Messiaskerk in Wassenaar (1967) en het Dorpscentrum van de Protestantse Gemeente Oegstgeest (1967). Vanaf de jaren zeventig vervaardigde Jan Meine Jansen glasappliqués, waarmee andere kleuren en vormen mogelijk werden. De laatste jaren hield hij zich bezig met acrylwerk. Jan Meine Jansen overleed op 13 oktober 1994 in Driebergen in de leeftijd van 86 jaar.

 

Laatste Update maandag, 09 april 2018