Schokland Werelderfgoed

Schokland Werelderfgoed
Schokland Werelderfgoed Schokland Werelderfgoed Schokland Werelderfgoed Schokland Werelderfgoed Schokland Werelderfgoed Schokland Werelderfgoed

Plaats: Schokland

Locatie:

Maker:

materiaal:

Jaar:


Beschrijving:

Het voormalig Zuiderzee-eiland symboliseert de eeuwigdurende strijd van de Nederlanders tegen het water. Om die reden is, in 1995, Schokland als eerste archeologisch monument in Nederland, opgenomen op de lijst van cultureel wereldgoed van de UNESCO.

Vanaf het jaar 1000 begonnen kloosterlingen met de ontginning van het gebied. Die ontwatering leidde tot een snelle inklinking van het veen. Tot in de Middeleeuwen maakte Schokland deel uit van het vasteland. Archeologische resten, daterend vanaf de Steentijd tot de Late Middeleeuwen, zijn er de stille getuigen van. Tot circa 1450 was Schokland nog door een veenrug met het vasteland verbonden en dus een schiereiland. Toen ook deze veenrug verzwolgen werd door de golven ontstond een eiland, dat later Schokland genoemd werd.

Schokland diende als golfbreker voor de dijken op het vaste land. Voor zeelui was Schokland een toevluchtsoord bij storm en een baken in de nacht. Maar de zee werd steeds meer een bedreiging. De zeespiegel steeg. In de 18e eeuw wordt het Zuiderzeegebied getroffen door de paalworm. Dit dier vreet zich door de palen van de houten zeewering, die als lucifershoutjes afknappen. De muur van houten palen waarachter de Schokkers zich altijd veilig hadden gevoeld, blijkt opeens geen beveiliging meer tegen de zee. Bij stormrampen gingen terpen en dijken verloren. De bevolking moest zich terugtrekken op de terpen aan de oostkant. Zoals oude kaarten laten zien gaat de landafname tussen 1789 en 1850 zeer snel. De Schokkers leiden een onzeker en ongemakkelijk bestaan. In de nacht van 3 februari 1825 overviel een zware storm, samen met springtij het eiland. Schokland werd geheel overspoeld. De stormramp verwoestte 26 woningen en 70 huizen raakten onbewoonbaar. De bevolking werd steeds armer. De Nederlandse regering herstelde en onderhield de zeewering. De Schokkers slaagden er echter niet in hun welvaart te herstellen. Halverwege de 19e eeuw leefde driekwart van de bevolking van de bedeling. In 1859 gaf Koning Willem III bevel tot ontruiming van het eiland. De bewoners kregen een behoorlijke schadeloosstelling en gingen in de steden rond de Zuiderzee wonen. Om te voorkomen dat de Schokkers naar hun eiland zouden terugkeren moesten alle huizen worden afgebroken.

Zie ook: NTR 'Schokland Eiland op het droge'

 

Laatste Update maandag, 11 juni 2018