Kiepsteiger Ramspol

Kiepsteiger Ramspol
Kiepsteiger Ramspol Kiepsteiger Ramspol Kiepsteiger Ramspol Kiepsteiger Ramspol Kiepsteiger Ramspol

Plaats: Ens

Locatie: Zwartemeerdijk

Maker: Directie Wieringermeer

materiaal: beton

Jaar: ca. 1950


Beschrijving:

De Noordoostpolder is ontworpen in een tijd dat Nederland nog nauwelijks auto's kenden en al helemaal geen tractoren. In de landbouw werd het werk verricht met behulp van paarden en mankracht. Tot de jaren '70 van de twintigste eeuw vond het vervoer van goederen vooral over het water plaats. In de Noordoostpolder bevinden zich nog zo'n 20 loswallen die vooral gebruikt werden voor het laden en lossen van landbouwproducten die verscheept werden. Op de loswal langs het Ramsdiep bij Ramspol bevindt zich nog één van de twee overgebleven kiepsteigers die toentertijd zijn aangelegd. Deze kiepsteiger, een op een oprit gelijkende betonnen constructie die een eind boven en buiten de kade uitsteekt, is gebouwd voor de overslag van bulkgoederen zoals graan, suikerbieten en aardappels. Vanaf de akker werden de goederen met paard en wagen en later met trekkercombinatie of vrachtwagen, naar de loswal gebracht. Daar stak de wagen achteruit de kiepsteiger op en kiepte de goederen rechtstreeks in het ruim van het eronder aangemeerde binnenschip.

Tussen 1948 en 1952 kwamen dankzij de Marshallhulp de eerste tractoren naar de Noordoostpolder. Veel West-Europese landen ontvingen Amerikaanse steun uit het zogenaamde Marshallplan, dat officieel het European Recovery Program (ERP) heette. Het Marshallplan was een soort Amerikaanse ontwikkelingshulp voor landen die in de Tweede Wereldoorlog ernstig hadden geleden. De hulp was gebaseerd op een plan dat genoemd werd naar de bedenker ervan, de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken George Marshall (1880-1959). De mechanisatie van de landbouw verliep na de komst van de tractoren in een hoog tempo. In het midden van de jaren zestig van de 20e eeuw heeft de kiepsteiger zijn functie verloren omdat door de toenemende mechanisering en schaalvergroting het transport over de weg toenam. 

Het schip hoefde als het laadde of loste bij Ramspol niet de polder in te varen, wat een tijdwinst opleverde. De loswal ligt in de zuidelijke ringdijk en maakt zodoende onderdeel uit van de primaire waterkering. Ook bij de loswal in Kraggenburg is een kiepsteiger te vinden. In Marknesse, Creil, Rutten, Luttelgeest en Emmeloord hebben ook kiepsteigers gestaan die in de loop der jaren allemaal verdwenen zijn. Kiepsteiger Ramspol is een deel van de geschiedenis van de Noordoostpolder en houdt een stukje historie levend.

 

Ramspol is het punt waar de Noordoostpolder en Kampereiland elkaar bijna raken. Voor de inpoldering van Noordoostpolder was Ramspol een bijna 6 ha groot onbedijkt eilandje in de Zuiderzee voor de kust van Overijssel. Het eilandje was vernoemd naar Everhard Ram (1614-1681), die van 1654 tot 1681 burgemeester van Kampen was. Daarnaast was Ram van 1675 tot 1677 namens Kampen gedeputeerde van de Staten-Generaal van Overijssel onder de Republiek en van 1677 tot zijn dood in 1681, gedeputeerde namens Overijssel en Kampen van de Staten Generaal der Verenigde Nederlandse Provinciën. Het tweede lid van de naam Ramspol is afgeleid van het begrip pol, een benaming in het oosten van het land voor kleine hoogte, zandheuveltje, eilandje. In Friesland wordt het begrip pol gebruikt voor onbedijkte aanwassen in zee. Door de aanleg van een 800 m lange krib, een korte stenen dam, werd het eiland Ramspol in 1852 met Kampereiland verbonden.

Tijdens de ontginning van de Noordoostpolder was Ramspol een ideale plek voor de vestiging van een barakkenkamp voor de polderwerkers. De Directie Wieringermeer bouwde werkkamp Ramspol dat van 10 november 1941 tot 23 september 1949 in gebruik was. Aanvankelijk vond de verbinding met Kampereiland plaats met een pont over het Ramsdiep en een baileybrug over de Ramsgeul. Van 1948 tot 2010 zorgde een basculebrug voor de oeververbinding. Het gehucht in de Noordoostpolder met slechts enkele woningen en boerderijen, direct naast de Ramspolbrug, wordt tegenwoordig samen met de brug en balgstuw Ramspol genoemd.

Laatste Update zondag, 21 oktober 2018