Ontruiming van Schokland 1859

Plaats: Schokland

Locatie: Middelbuurt, Museum Schokland

Kunstenaar: Piet Brouwer

Materiaal: brons

Jaar: 1994

Beschrijving:

Schokland lag vroeger slechts enkele decimeters boven het zeeniveau. Bij hoog water overstroomde een groot deel van het vlakke eiland. Om zich te beschermen wierpen de bewoners op een aantal plaatsen kunstmatige woonheuvels op. Maar bij ernstige stormvloeden overstroomden ook deze terpen. De Schokkers leidden een onzeker en ongemakkelijk bestaan op het eiland. Armoede was troef. In 1859 gaf Koning Willem III bevel tot ontruiming van het eiland. De huizen werden afgebroken en de bewoners vestigden zich, met hun weinige bezittingen, in de steden rond de Zuiderzee.

Deze geschiedenis is de inspiratiebron geweest voor het beeldje ‘Ontruiming van Schokland 1859’ van de Urker kunstenaar Piet Brouwer. Het beeldje dat gegoten is in brons stelt een gezin voor. De vader, vissersman, wil eigenlijk niet van het eiland vertrekken. De moeder heeft een in doeken gewikkelde peuter op de arm. Voor de ouders staat, naast een kist, een tweede kind. In de kist zitten alle bezittingen van de familie.

Het beeldje staat op een sokkel, voor het in ‘Zuiderzeestijl’ opgetrokken Schokkerhuisje in Museum Schokland op Middelbuurt.

Bij dit kunstwerk vind je een gedicht van Tromp de Vries, die de ontruiming pakkend weergeeft

Schokkers aan hun grond gehecht

-          Daar geboren en getogen    -

Werd met landverlies voor ogen

Het vertrekken aangezegd

Zwaar heeft hun die stap gewogen

Elke raad leek even slecht

Maar verloren bleek het gevecht

En vergeefs bleef alle pogen

Zie hoe hier een jong gezin staat

-    bij een schamel beetje huisraad    -

Dat gedwongen door gebrek

Heeft besloten tot vertrek

Zij die blijvend zorgend meegaat

Hij het anker om de nek

Kunstenaar

Piet Brouwer werd op 21 mei 1933 op Urk geboren. Pas in de begin jaren tachtig van de twintigste eeuw ontstaat zijn passie voor kunst. Hij ontwikkelt een grote voorliefde voor houtsnijden en behaalt zijn klompenmakers diploma. Brouwer is directeur van een bedrijf op Urk en combineert in het begin, deze taak met het kunstenaarsschap. Van 1985  – 1990 studeert Piet Brouwer aan de Vrije Academie in Nunspeet. Daar leerde hij zijn houtsnijwerken in was te maken. Ook kreeg hij onderricht in klei en brons. Brouwer werkt het liefst figuratief en haalt de inspiratie voor zijn kunstwerken uit de Urker geschiedenis. Naast beeldhouwwerken maakt hij aquarellen. Piet Brouwer is een gedreven kunstenaar.

Op Urk zijn in de openbare ruimte drie kunstwerken van Piet Brouwer te vinden: ‘de IJsvlet, de Vroemoer en Meester Verstelle. Op Schokland vinden we in het museum op Middelbuurt een beeldje over de ontruiming van het eiland en in de kerk is het doopvont door Bouwer gemaakt. Ook buiten de Provincie Flevoland staan beelden van de Urker kunstenaar: in Rijssen – ‘de Stadsomroeper’ en in Enter – ‘boer met ganzen’ en ‘de Maaier’.