Mozaïek De Kinkhoorn

Plaats: Emmeloord

Locatie:

Kunstenaar: Dolf Winkler naar ontwerp M. Schmit

Materiaal: mozaïek steentjes

Jaar: 1984

Beschrijving:

In september 1965 lieten Burgemeester en wethouders van Noordoostpolder de raad weten dat er mogelijkheden onderzocht waren om bij het bosbad een overdekt instructiebad te bouwen. Daarop besloot de raad van de Noordoostpolder ƒ 835.000,- beschikbaar te stellen voor het te stichten van het overdekte zwembad. In de Friese koerier van 27 februari 1968 stond onder de kop "Gemeentebestuur van NOP wil overdekt bad in Emmeloord" het volgende artikel: "EMMELOORD — 'Volharding is geconcentreerd geduld' staat er als spreuk onder het raadsvoorstel waarmee B. en w. van de Noordoostpolder de bouw van een overdekt zwembad te Emmeloord aan de orde stellen. Gedacht wordt aan een L-vormig bad, waarbij de beide bassins zijn gescheiden: één voor instructie aan beginners en één voor de meer gevorderde zwemmers. Het bad voor de instructie heeft afmetingen van 8 bij 16 meter en een diepteverloop van 40 tot 100 centimeter. Het tweede bassin heeft een wateroppervlakte van 10 bij 25 meter, terwijl de diepte varieert van 110 tot 200 centimeter. Voor de hierin te houden wedstrijden zullen 4 startblokken worden aangebracht. De nevenaccommotlatie (kleedcabines, garderobe, douches etc.) is bij de grotere gebruikscapaciteit aangepast. Het plan is reeds door de verschillende instanties goedgekeurd. In verband met de fuctie, die een gebruik tot in de late avonduren met zich brengt, is het gewenst het bad te stichten in de bebouwde kern van Emmeloord, aldus B. en w. Een geschikte plaats vinden B. en w. is het terrein achter de Gereformeerde kerk aan de Zuiderkade, waar voldoende parkeergelegenheid aanwezig is. De bouw van het overdekte bad zal ƒ 1.850.000 vergen, wat ƒ 150.000 meer is, dan de in de begroting voor 1968 opgenomen globale raming. De grond zal bovendien ƒ 60.000 kosten. Aangezien de bouwtijd op 2 jaar gesteld moet worden en de vaste financiering voor de eerste 12 maanden verzekerd moet zijn om het project in uitvoering te nemen, is het nodig dat de gemeente een financieringsmogelijkheid heeft van ƒ 1.200.000. Deze is aanwezig, zeggen B. en w.." In juni 1968 vond de aanbesteding plaats van een overdekt zwem- en instructiebad. Er waren 19 inschrijvers, de laagste inschrijver was de fa. Schralles betonmij uit Zwolle met ƒ 810.061,-, de hoogste was Stolker uit Utrecht met ƒ 1.033.900,-. In de Friese Koerier van 29 juni stond dat het nieuwe zwembad nog groter zou worden. "Het 25 meter lange bad zal in plaats van 10 nu 12½ meter breed worden; hierdoor kunnen er 5 in plaats van 4 banen in worden aangebracht. Doordat ook een overpompinstallatie wordt gemaakt, zal het water uit het kleine instructiebad gemakkelijk kunnen worden overgebracht in het grote bad, waardoor dat ook qua diepte geschikt is voor waterpolo". De wijzigingen konden bekostigd worden omdat de aannemingssom ruim ƒ 350.000,- voordeliger was uitgevallen. Door de wijzigingen was het zwembad geschikt voor het houden van nationale zwem- en polowedstrijden.

Op 21 november 1969, een maand voordat het in aanbouw zijnde zwembad opgeleverd zou worden, stortte het hangend plafond naar beneden. De schade bedroeg ongeveer ƒ 100.000,-. Omdat het nieuwe zwembad een naam nodig had, had het gemeentebestuur de leerlingen van 18 lagere scholen in de Noordoostpolder uitgenodigd iets te bedenken. Er werden 155 namen aangedragen. De naam ' De Kinkhoorn' kwam als winnende uit de bus. Het overdekte zwembad, het tweede in Nederland, werd op 17 januari 1970 geopend. In aanwezigheid van een aantal genodigden, droeg de voorzitter van de bouwcommissie Ir. T. Schuringa, 'De Kinkhoorn' over aan de gemeente, in de persoon van burgemeester. F. M. v. Panthaleon baron van Eck, die het op zijn beurt weer toevertrouwde aan de voorzitter van de Stichting Zwembaden, de heer Willem Gerard de Feijter. De naam voor het zwembad was bedacht door de destijds 11-jarige Ingrid Boschma. Na de offiële toespraken werd zij, staande in een bootje, door leden van zwem- en waterpolovereniging ZIGNEA naar het midden van het grote bad getrokken om daar, zoals in het mythologische verhaal over de zeegod Triton, de woeste golven tot bedaren te brengen. De golven kwamen door haar toedoen inderdaad tot bedaren maar gingen even daarna weer huizenhoog. 

Op 14 juli 1982 werd in De Kinkhoorn een warmwaterbad geopend. Het bad was destijds na Beetsterzwaag het tweede 'gehandicaptenbad' van Nederland. Op 14 mei 1984 werd in zwembad De Kinkhoorn een mozaïek opgehangen dat gemaakt was door Dolf Winkler uit Emmeloord naar een ontwerp van Margreet Schmitt. Het mozaïek verbeeldt een golvend landschap met daarboven een blauwe lucht met witte wolken en de zon. 

Begin 1990 sloot het gemeentebestuur van Noordoostpolder een overeenkomst met Van der Valk die langs de snelweg Groningen-Amsterdam bij Emmeloord een motel met multifunctionele hal en een tropisch zwemparadijs garandeert, waarvan ook de inwoners gebruik zouden kunnen maken. Overeengekomen werd dat de gemeente Noordoostpolder gedurende 10 jaar jaarlijks ƒ 208.000,-  zou bijdragen als tegemoetkoming in de exploitatiekostem. Omdat Van der Valk een groot recreatiezwembad zou bouwen besloot de gemeente De Kinkhoorn te renoveren en aan te passen voor schoolzwemmen en zwemmen voor gehandicapten. In de raadsvergadering van 27 juni 1991 werd gesproken over de renovatie van De Kinkhoorn. De gemeenteraad besloot ƒ 175.000,- op tafel te leggen als voorbereidingskrediet. Voor dat bedrag zou het bureau Koppert en Koenis uit IJsselstein een definitief plan ontwerpen en daarnaast een technisch onderzoek naar de kwaliteit van de technische installatie van het bad te verrichten. De raad besloot, na een heftige discussie over de technische installatie, dat de renovatie niet meer dan 5 miljoen gulden mocht kosten. Nadat in 1993 bleek dat het subtropisch zwembad bij Van der Valk niet gerealiseerd werd moest de gemeente haar plannen bijstellen. De gemeente besloot tot de bouw van een nieuw overdekt Bosbad in Emmeloord met een groot wedstrijdbad van 15 x 25 meter met een springkuil aan de ene kant en een beweegbare vloer aan de andere kant. Verder kwam er een instructiebad van 12,5 x 16 meter met een diepte van 50 tot 130 centimeter, een klein instructiebad van 12,5 x 8 meter met een diepte van 40 tot 80 centimeter en een therapiebad voor gehandicapten van 12,6 x 6 meter met een beweegbare bodem zodat de diepte kan variëren van 0 tot 180 centimeter. De bouw startte in september 1994. Nadat dit nieuwe zwembad in 1996 geopend was, werd De Kinkhoorn gesloten. Het zwembad werd gesloopt en op de plek verrees in 2000-2001 appartementencomplex De Reiger.

Het mozaïek uit de Kinkhoorn, dat uit 5 delen bestaat die samen een meters lang kunstwerk vormen, vond een nieuwe plek in schoolgebouw De Wilg aan de Wilgenlaan 1. In verband met de bouw van de nieuwe scholencampus in Emmeloord staat gebouw De Wilg van het Emmelwerdacollege op de nominatie om gesloopt te worden. In september 2025 is het mozaïek door bestuursleden van het CHC Noordoostpolder uit het gebouw gehaald en voorlopig opgeslagen in de hoopt dat het kunstwerk in het nieuw te bouwen zwembad in Emmeloord kan komen te hangen, dat naar vewachting in november 2026 gereed zal zijn. 

Bronnen: krantenarchief Delpher. Met dank aan Harrie Velthuis voor het delen van informatie,