Houtsculpturen

Houtsculpturen
Houtsculpturen Houtsculpturen Houtsculpturen Houtsculpturen Houtsculpturen

Plaats: Urk

Locatie: Rondje Eiland Urk

Kunstenaar: Sander en Rik Boom

Materiaal: hout

Jaar: 2021


Beschrijving:

De gemeente Urk heeft in 2019 - 2021 het 'Rondje Eiland Urk' aangelegd, een fiets- en wandelroute die het palenscherm en daarmee de contouren van het oude eiland volgt. Op de delen langs de route, waar de oude zeewering niet terug geplaatst kon worden, verbeelden stoeptegels met het motief van een paalkop de verdwenen paalschermen. Op enkele 'paalkoptegels' staan pijlen die de route markeren. Langs de route zijn zeven punten, waar informatie uit de geschiedenis van het eiland Urk te zien en te lezen is. Zo worden ook komende generaties eraan herinnerd dat Urk eens een klein vlekje in een grote zee was. Het 'Rondje Eiland Urk' is verfraaid met 3 houtsculpturen die gemaakt zijn door de woodcarvers Sander en Rik Boom. Met diverse motorzagen zaagden zij uit boomstammen unieke beelden die iets vertellen over de plek waar ze staan.

Twee van deze houtsculpturen staan in park Hooiland, in de volksmond de 'oude strontbult' genoemd. Daar werden, voordat Urk riolering had, de strontemmers geleegd en de koemest neergegooid. Nadat de gemeenteraad in januari 1912 besloten had om riolering aan te leggen, werd de plek gebruikt als vuilstort. Toen de vuilnisbelt gesloten werd, is de afvallaag met grond bedekt. Het beboste heuveltje dat overbleef werd gebruikt voor wandelen en fietsen. In 2020 besloot de gemeenteraad om van de voormalige stortplaats Hooiland een parkachtig recreatiegebied te maken. In maart 2021 startte de herinrichting. Verschillende bomen moesten verwijderd worden. Essen werden weggehaald vanwege de essentakziekte, populieren wegens ouderdom.

Op 8 maart 2021 hebben de gebroeders Boom in park Hooiland de stam van één van de verwijderde bomen met de motorkettingzaag omgevormd tot een zeehond. Het dier is een verwijzing naar het Zuiderzeeverleden. De boomsculptuur staat op de plek waar vroeger 'de Staart' begon, een circa één kilometer lange, van Urk aflopende schoorwal. De Staart is te beschouwen als een voortzetting van de twee zandruggen die het lager gelegen weiland van Urk beschermden. De zandruggen zouden hun ontstaan gedurende de middeleeuwen te danken hebben aan de werking van de stormen op het ondiep gelegen 'Rif' van Urk. Daarna werden ze geleidelijk aan door miniatuur duinvorming vergroot en opgehoogd en hebben ze door de werking van de eb- en vloedstromingen in noordoostelijke richting tot het ontstaan van de zandbank aanleiding gegeven. 'De Staart' komt na het jaar 1700 al op de kaarten van Urk voor. Tot 1932, toen de Afsluitdijk gesloten werd, was 'de Staart' een plek waar zeehonden kwamen om te rusten en waar de wijfjes hun jongen wierpen. 

Niet ver van de zeehond carvden de boomzaagkunstenaars begin april 2021 een kiekendief uit een populier. Zittend op een hoogte van ongeveer 6 m kijkt de roofvogel als het ware naar de Staartweg richting het Staartreservaat, het oudste en kleinste natuurgebied van de provincie Flevoland, waar de bruine kiekendief broedt. Het moerasgebied is een overblijfsel van de vroegere 'Staart van Urk', die in 1952 tot onder het grondwaterpeil afgegraven werd voor zandwinning. 

Bij de kruising van de Richel en de Lange Dam werd op maandag 30 augustus 2021 begonnen aan een kunstwerk van een man en vrouw in Urker klederdracht. De voorstelling verwijst naar het rondje om het Top, het rondje om het eiland dat vroeger door de Urkers veel gelopen werd. Het eiland Urk bestond voor de inpoldering van de Noordoostpolder uit een bebouwde keileemkop, een lager gelegen weilandgebied en een zandwal die het lage deel begrensde en op de noord- oostpunt uitliep in 'de Staart'. Het rondje om het Top was de enige vorm van ontspanning op het eiland. Tijdens hun kuiertjen kwamen de eilanders altijd langs 'De Staart'.

De bomen, die ziek waren of vanwege hun ouderdom gekapt moesten worden, kregen dankzij de woodcarvers Sander en Rik Boom een tweede leven en vertellen als boomzaagkunstwerk nog lang hun verhaal.

Kunstenaars

Sander Boom heeft in Wenum Wiesel een eigen bouwbedrijf, Boom Timmerwerken. In 2007 begon hij met woodcarven, een kunstvorm waarbij motorzagen gebruikt worden om bijzondere houten beelden te maken. Samen met zijn broer Rik vormt hij een carvingteam dat deelneemt aan zowel wood- als icecarving wedstrijden. Sander doet geregeld mee met grote wedstrijden in o.a. Nederland, Duitsland, België, Engeland, Schotland, Amerika en Alaska. Op het NK Woodcarving in 2009 werd hij Nederlands Kampioen Sculptuurzagen. Tijdens de Boomkroonpad Carving Cup 2013 en 2017 in Drenthe wist hij verschillende eerste prijzen in de wacht te slepen. Tijdens de wedstijd in 2017 werd Rik Boom derde in de categorie grote beelden. In 2015 werd Sander Boom tweede bij de Noordoostpolder Buitendagen van Staatsbosbeheer. Motorzaagkunst vraagt om een uitzonderlijke beheersing van een motorzaag en maakt het tot een extreme kunstvorm. In 2018 maakte Sander Boom in opdracht van Stichting Participatie Wisentbos een Wisentkop in Dronten. In het voorjaar van 2021 maakte Sander samen met Rik 3 houtsculpturen langs 'Rondje Eiland Urk'.