Michiel de Ruyterbrug

Michiel de Ruyterbrug

Plaats: Urk

Locatie: Urkervaart

Architect: Chris Wattel

materiaal: gelakt staal

Jaar: 2022


Beschrijving:

Voor de brug over de Urkervaart die de Zeeheldenbuurt met de Oranjewijk en de rest van Urk moest gaan verbinden gaf de gemeente Urk de voorkeur aan een moderne ronde vorm. Een brug waar mensen trots op kunnen zijn en met plezier naar toe gaan. De gemeente vroeg 5 partijen een plan van aanpak te maken. Op 1 maart 2019 werd bekend dat het ontwerp gemaakt zou worden door bruggenspecialist ipv Delft, die ook de Marknesserbrug in Emmeloord ontworpen had. De Michiel de Ruyterbrug is de derde beweegbare brug voor fiets- en autoverkeer in de gemeente Urk. Architect Chris Wattel vertelde in een interview: "Bij een beweegbare brug zoek je naar een mooi ontwerp met een logische constructie. De locatie bepaalt welk type beweegbare brug het meest logisch is. Voor een draaibrug was deze bruglocatie te breed en te kort, voor een hefbrug te zwaar, ook vanwege die verhoudingen. En een basculebrug, waarbij het bewegingsmechanisme geheel onderdeks zit, gaf hier niet de juiste uitstraling. Een ophaalbrug paste goed, juist omdat we een baken wilden creëren, iets dat van veraf te herkennen is."  Bron: ipvarchitecten.nl

Om de ligging op de overgang tussen groenzone en nieuwbouwwijk te benadrukken heeft architect Wattel het ontwerp twee gezichten gegeven: een robuuste, stoere verschijning voor het zuidelijke deel van de brug en een lichte, transparante vormgeving voor het deel dat grenst aan de groene zone langs de Urkerweg. Uit oogpunt van verkeersveiligheid bestaat de 55 meter lange brug feitelijk uit twee aparte overspanningen: een breed gedeelte voor gemotoriseerd verkeer en een smaller brugdek voor fietsers en voetgangers. De hameitoren staat op een gemetseld steunpunt in de open ruimte tussen de beide brugdekken en maakt de dubbele brug tot één geheel. Hoogte, vorm en kleurstelling van de hamei en de balans zijn zo gekozen, dat de brug op positieve wijze opvalt. De balanspriem draait om de hameistijl, het draaipunt is weggewerkt. Er zijn geen externe aandrijvingen, alles is in de hoofdvorm geïntegreerd. In geopende stand zien balans en hamei er samen uit als een boetnaald, een naald om vissersnetten mee te repareren. Zo refereert het ontwerp aan het karakter van Urk. De brug heeft een witte hoofdvorm en een blauwe binnenzijde en wordt 's avonds niet alleen functioneel, maar ook architectonisch verlicht. Op die manier is de ophaalbrug dag en nacht een landmark. Aan weerszijden van de brug, op beide oevers, is een uitkijkpunt met zitgelegenheid gerealiseerd, waardoor de brug ook een plek is om te verblijven. 

De bouw van de Michiel de Ruyterbrug begon in 2021. Op 1 oktober heeft wethouder Gerrit Post één van de brugpalen geheid op het bouwterrein ter hoogte van het Ensgat. Op 6 april 2022 legde de wethouder de eerste steen. Op de herdenkingssteen staat de tekst:

EERSTE STEEN GELEGD DOOR 
WETHOUDER GERRIT POST
                          6 APRIL 2022 

Onder de tekst staat een afbeelding van het zijaanzicht van de Michiel de Ruyterbrug. De tekst en de afbeelding zijn verheven gezandstraald.

De bouw van de brug is in handen van de combinatie 2KA, die bestaat uit Knipscheer (civiele werken), Knook Staalbouw (hamei en balans) en Aevo (elektrotechnische installaties). De Hameitoren is eind april 2022 geplaatst. De beweegbare weghelften, de zogenaamde vallen, en de 130.000 kilo zware balans zijn op 6 juni 2022 met een ponton vanuit Moerdijk, waar ze gebouwd zijn, naar de haven van Urk gevaren. In de Werkhaven werden de drie onderdelen in de middag van 7 juni door 2 kranen op speciale transportvoertuigen gehesen, waarna ze in de avond over de weg naar de bouwplaats vervoerd werden. De dagen erna zijn de delen middels grote kranen geplaatst en verbonden aan de hameitoren. De brug wordt vervolgens verder afgebouwd en daarna volgt de de testfase. Na het opknappen van de Urkerweg wordt begin 2023 de brug naar verwachting echt in gebruik genomen.

De brug over de Urkervaart dankt zijn naam aan de in Vlissingen op 24 maart 1607 geboren Michiel Adriaenszoon de Ruyter, Nederlands bekendste zeeheld. Hij is vooral beroemd geworden door zijn rol in belangrijke zeeslagen. In gevechten bleek hij te beschikken over een uitstekend strategisch inzicht. Op 11-jarige leeftijd begon hij zijn zeemansloopbaan als bootsjongen, waarna hij doorgroeide tot koopvaarder, walvisvaarder en kaper. Toen in 1652 de oorlog met Engeland uitbrak werd Michiel de Ruyter benoemd tot commandeur. In de daarop volgende jaren klom hij op naar onderofficier bij de Zeeuwse admiraliteit. Vanwege zijn successen werd hij in 1673 benoemd tot opperbevelhebber van de Nederlandse vloot. De laatste tocht van admiraal de Ruyter voerde naar de Middelandse Zee. In de slag bij de Etna werd Michiel Adriaenszoon de Ruyter door een Franse kanonskogel geraakt. Zijn rechterbeen werd verbrijzeld en van zijn linkervoet werd het voorste deel afgeschoten. Aan de gevolgen daarvan overleed hij een week later, op 29 april 1676.