Ichthuskerk

Ichthuskerk

Plaats: Urk

Locatie: Richel 2

Architect: Huls Architecten

materiaal: div. bouwmaterialen

Jaar: 2011-2012


Beschrijving:

De christelijk gereformeerd Ichthusgemeente op Urk ontstond in 2005 toen ruim 700 gemeenteleden van de Gereformeerde kerk op Urk en 25 ambtsdragers niet mee gingen naar de Protestantse Kerk in Nederland (PKN). Men besloot uit de kerk te stappen en zich aan te sluiten bij de Christelijk Gereformeerde kerken. De Gereformeerde Kerk op Urk was de eerste gereformeerde kerk in Nederland die scheurde naar aanleiding van het ontstaan van de PKN. Gereformeerde kerken zijn, volgens de kerkorde, in tegenstelling tot hervormde gemeenten, plaatselijk zelfstandig. Zo kan een gereformeerde kerkenraad voor de gemeente besluiten wel of niet in te stromen in de PKN.

De gemeente kwam samen in partycentrum De Koningshof dat in 2009 werd aangekocht. Na de aankoop kreeg het pand de naam Kerkelijk Centrum de Ichthushof. Toen het pand te klein werd voor de snel groeiende gemeente werd de daarnaast liggende grond aan de Richel 2 gekocht. Het partycentrum werd verbouwd tot een zalencentrum. Huls Architecten uit Staphorst maakte een ontwerp voor een kerkzaal voor 1200 kerkgangers. Aannemer Prins Bouw bv uit ’t Harde kreeg de opdracht om de kerkzaal te bouwen. Op 9 juli 2011 werd de eerste paal geslagen door ds. W.N. Middelkoop, die in 2007 de Zuiderzeeroute had gefietst, 500 km in 5 dagen, om geld voor de kerkbouw bij elkaar te rijden. De opbrengst was € 12.000,- .Na een bouwtijd van 9 maanden werd het kerkgebouw op zaterdag 12 mei 2012 officieel in gebruik genomen. Kees Kapitein, de oudste broeder van de gemeente, opende de nieuwe kerk met het onthullen van een plaquette in de hal van de Ichthushof. Op de plaquette staan de vier belangrijke data vermeld die betrekking hebben op de totstandkoming van de kerk. Christiaan Korf overhandigde het kerkgebouw namens de projectgroep aan de preses van de kerkenraad, Jan de Bruine. Gemeentelid Antje Kramer bood een door haarzelf gemaakte aquarel aan waarop Nehemia staat afgebeeld die bidt bij de muren van Jeruzalem.

Aan het Reformatorisch Dagblad vertelde architect Jenko Huls: "Het gebouw moet herkenbaar zijn als kerk, tijdloos en in harmonie zijn met zijn omgeving. Dit bereiken we met een heldere basisstructuur, aandacht voor detail, rust in vormgeving en kleurgebruik, en duurzame materiaalkeuzes. We willen een gebouw waar de gemeente kan samenkomen om het Woord te horen, waar de sacramenten kunnen worden bediend en waar de onderlinge ontmoeting kan plaatshebben". […] "Gezien de complexiteit van de opgave is het ontwerp van de christelijke gereformeerde Ichthuskerk te Urk goed geslaagd. Herkenbaar, passend in de omgeving, en in de kerk is een fantastische akoestiek en verlichting". 

Op voorstel van architect Jenko Huls werd een klokkentoren op de kerkzaal geplaatst die bekroond wordt door een windwijzer in de vorm van een duif. In de toren hangt een 650 kg zware bronzen luidklok die afkomstig is uit de Magnalia Deikerk in Schiedam. Tijdens de bouw van deze kerk in 1963 werd een 'luidklokactie' gehouden om de klok te bekostigen. Door een fusie van verschillende kerkgenootschappen tot de Protestantse kerk (PKN) is de Magnalia Deikerk in september 2011 buiten gebruik gesteld. De klok werd aan de Ichthusgemeente verkocht. Voordat de bronzen luidklok in een nieuwe staalconstructie in de toren van de kerk werd gehangen is hij door Daelmans Klokken en Uurwerken in Lierop gereviseerd. 

Net als alle Protestantse kerken op Urk staan er in het kerkgebouw twee kerkscheepjes, UK 50 en UK 43. De zeilbotters zijn karveel gebouwd, wat betekent dat de huidplanken met de lange zijden glad tegen elkaar aanliggen. Een eikenhouten spantmodel wordt net als echte schepen uit losse onderdelen (spanten) opgebouwd. Het begint met de kiel en van daaruit worden de gebogen spanten aangebracht. De scheepshuid (gangen) wordt dan plank voor plank gebogen en bevestigd. De kerkscheepjes symboliseren de levensreis van de mens.

Op 13 juli 2011 tekende Jan de Bruine (preses van de kerkenraad), Ide Boogaard (orgelbouwer) en Tjeerd Hoekstra (voorzitter Werkgroep Orgel en Muziek) het koopcontract voor een 'nieuw' orgel. Het orgel komt uit de St. Johannis Stadtkirche in het Duitse Hannover en werd in 1963 gebouwd door de Duitse orgelbouwer Detlef Kleuker (1922-1988). In Hannover telde het instrument 36 stemmen en had het een laatneobarokke klankkleur. In 2008 werd het orgel op internet aangeboden. Een jaar later kocht orgelmaker Ide Boogaard uit Rijssen het instrument om het vervolgens te verkopen aan de Ichthuskerk. Voor Urk werd een romantisch zwelwerk toegevoegd. Hiervoor werd, in samenwerking met adviseur Stef Tuinstra, een deel van het Van Leeuwenorgel (1955) uit de Grote Kerk in Vianen aangekocht. Concreet ging het om de hoofdwerkwindlade en de klaviatuur. Het Kleukerorgel werd door orgelbouwer Ide Boogaard compleet omgebouwd en kreeg een klassieke Hollandse verdeling van hoofdwerk, bovenwerk, rugpositief en pedaal. Toets- en registermechaniek werden vernieuwd, net als alle frontpijpen waarvan de labiums met goud werden belegd. Het drieklavierspijporgel, met 44 registers, werd op 28 mei 2014 door adviseur Stef Tuinstra, lid van College van Orgel-adviseurs Nederland (CVON), in gebruik genomen. Het instrument heeft ongeveer € 425.000- gekost. Om te helpen in de bekostiging van het orgel, fietste dominee William Middelkoop en zijn zoon Jonathan in de zomer van 2011 vanuit het Zwitserse Basel naar Urk, een tocht van bijna 1000 km. De sponsoractie leverde bijna € 21.000,- op. Kijk hier voor meer informatie over het orgel. Foto's van het orgel en het interieur van de kerk vindt u hier.

Bronnen: urkerland.nl, orgelnieuws.nl en ichtuhuskerk.nl

Architect

Jenko Huls is in Staphorst geboren. Zijn vader Klaas Huls, startte in 1979 met het architectenbureau. Jenko Huls opleiding volgde hij aan de TH in Delft, waarna hij ervaring opdeed bij twee architectenbureaus in Gouda en omgeving. In 2004 ging Huls in het bedrijf van zijn vader werken. Het ontwerp voor de de oud gereformeerde gemeente (ogg) van Rouveen (2004) was zijn eerste kerkontwerp

De Bijbel centraal: dat is in een kerk in theologisch opzicht belangrijk, maar in architectonisch opzicht niet minder. Zijn ontwerpen kenmerken zich door eenvoud en een eenduidige structuur. "Hierdoor is de basis goed en voordelig. Waardoor er geld overblijft voor bijvoorbeeld verfraaiingen in het metselwerk". Kerkarchitect Jenko Huls: "Door het interieur zo rustig mogelijk te houden, gaat alle aandacht uit naar het geopende Woord”. Voor het interieur van een kerk gebruik hij het liefst zo min mogelijk kleuren. Daardoor krijgt de kansel met het geopende Woord des te meer aandacht. De rest van het interieur mag dat ondersteunen. "Het gaat om het Woord, ik vind het een eer om een steentje te mogen bijdragen aan de verkondiging daarvan." Bron: Reformatorisch Dagblad.

Laatste Update maandag, 10 februari 2020