Monument voor de Noordoostpolder

Monument voor de Noordoostpolder
Monument voor de Noordoostpolder Monument voor de Noordoostpolder Monument voor de Noordoostpolder Monument voor de Noordoostpolder

Plaats: Nagele

Locatie: A6, nabij de Ketelbrug

Kunstenaar: Gerard Koopman en Frans Bolink

Materiaal: baksteen / aluminium

Jaar: 1994

Beschrijving:

Rijdend vanaf Almere over de A6 ben je al 4 kunstwerken gepasseerd (de ‘A’ - Hans Koetsier, de Energienaald - Jan van Munster, de Olifanten - Tom Claassen en de Tong van Lucifer - Rudi van de Wint) als je over de Ketelbrug aan je rechterhand een huisje ziet staan. Het kunstwerk is ontworpen door het kunstenaarsduo Frank Bolink en Gerard Koopman uit Enschede. Zij hadden van de gemeente Noordoostpolder een vrije opdracht gekregen. Het kunstwerk moest een symbool voor de polder worden en een blikvanger voor de automobilisten op de snelweg. Aanvankelijk was het idee om het monument bovenop de dijk te bouwen. Omdat de dijk een waterkerende functie heeft gaf dat problemen met Rijkswaterstaat. Daarom werd het kunstwerk geplaatst op een open stuk aan de Ketelmeerweg. 

Aan de ‘poort’ van de Noordoostpolder staat het ‘Ketelhuisje’, zoals het in de volksmond heet, om de bezoekers eraan te herinneren dat zij de bodem van de zee betreden. Het huisje verbeeldt het bijzondere gegeven dat de Noordoostpolder onder zeeniveau ligt. Het kunstwerk heeft een plattegrond in de vorm van een parallellogram met zijden van 3,00 x 8,00 m. Die maatvoering is gerelateerd aan de standaard kavelgrootte in de Noordoostpolder van 300 x 800 m. De Schuine kanten hebben de kunstenaars bewust gemaakt om het huis flinterdun te laten lijken als je er langs rijdt, zo plat als een huis op een kindertekening. In een interview in Trouw zegt Bolink: "Kindertekeningen hebben een directheid waar volwassenen jaloers op kunnen zijn". Dit huisje is niet zomaar een huisje, het is ontworpen als monument voor de Noordoostpolder. Het herdenkt de strijd die geleverd is om van de zee land te maken. Het 12 m hoge huisje is opgetrokken uit ca. 30.000 rode bakstenen die doorlopen tot en met het puntdak en de schoorsteen. Een deel van de stenen is verzaagd voor de scherpe en stompe hoeken. Het metselwerk is in dezelfde kleur als de baksteen gevoegd. Uit de schoorsteen komt een, eveneens baksteen kleurige, aluminium rookpluim van 8,5 m lang en 2 m breed die ongemerkt over gaat in golven waarop een schip vaart. Rookpluim en golven vormen samen een windwijzer die met de wind om zijn 10 m lange as draait. De kunstenaars laten het schip op het voormalige zeeniveau, tegen de stroom en de wind, invaren. Dit overeenkomstig de opvatting dat het maken van land uit zee eigenlijk indruist tegen de natuurwetten.

'Monument voor de Noordoostpolder' is gemaakt in opdracht van het A.D. van Eckfonds en mede tot stand gekomen met financiele steun van de Juniorkamer Noordoostpolder en de Provincie Flevoland. Het kunstwerk is gerealiseerd door bouwbedrijf Roos Emmeloord B.V. en gevoegd door voeg- en stucadoorsbedrijf Portijk B.V. uit Lemmer. De windwijzer werd geleverd door Oostendorp Apparatenbouw uit Tiel. Op 13 mei 1994 is 'Monument voor de Noordoostpolder' officieël onthuld. Het kunstwerk heeft ruim ƒ 20.000,- gekost.

In het programma Beeldspraak van Omroep Flevoland worden de drie kunstwerken van Koopman en Bolink bij de toegangswegen van de Noordoostpolder besproken. Frans Pol heeft voor een studieopdracht in 2011 een mini documentaire gemaakt over het 'Ketelhuisje'.

Kunstenaars

Gerard F. Koopman is op 17 februari 1938 geboren in Enschede. Van 1953 – 1957 studeerde hij aan de Academie voor Kunst en Industrie (AKI) in Enschede aan de afdeling architectonische vormgeving en is architect en beeldend kunstenaar. In 1957 werd hij stagair op de afdeling decorbouw bij de Nederlandse Televisie Stichting (NTS) en startte in 1960 zijn eigen architectenbureau.

Frank Elebert Bolink is op 31 januari 1943 geboren in Enschede. Zijn vader Jan Hendrik Bolink (1913 – 1998) was aan de Koninklijke Academie in Den Haag opgeleid tot tekenleraar. In 1936 vestigde hij zich als vioolbouwer en reparateur in Enschede. Van 1952 – 1975 was vader Jan docent en adjunct-directeur aan de Academie voor Kunst en Industrie (AKI) in Enschede waar Frank van 1960 – 1964 werd opgeleid tot binnenhuisarchitect. In 1964 startte Frank Bolink zijn eigen bureau. Later treedt hij ook als schilder, beeldhouwer en keramist naar buiten.

Gerard Koopman en Frank Bolink zijn beide verbonden geweest aan de AKI in Enschede. Naast het docentschap coördineerde Koopman de afdeling architectuur en Bolink doceerde meubelontwerp. Voorwaarde voor een docentschap aan de AKI was dat je een eigen praktijk als kunstenaar of vormgever onderhield en van daaruit les gaf. Van 1985 tot 2013 voerden Koopman en Bolink geregeld samen kunstprojecten voor de openbare ruimte uit. Het kunstenaarsduo woont en werkt in Enschede. Alhoewel ze van huis uit architecten zijn, vinden ze het leuker om beelden te maken. Het is dan ook niet verwonderlijk dat veel van hun ontwerpen zich begeven op het grensgebied van beeldende kunst en architectuur. Het kunstenaarsduo maakt het liefst herkenbare dingen, waarmee bij nader inzien iets wonderlijks aan de hand is. In 1986 maakten zij een toren voor het Twents psychiatrisch ziekenhuis in hun woonplaats Enschede. Verder vind je hun werk o.a. in Deventer, Paard en wagen (1993) – Enschede, glazen boot (1994) – Hellendoorn, twee hoofden met een loopbrug (1994)   – Culemborg, tafel met huisje (1999) – Hardenberg, Beeldengroep (1999) – Berkelland, Huiselijk ongeluk (2001) – Haakbergen, Glazen bos (2003) – Leiderdorp, Vis op wielen (2004) – Noordoostpolder, Monument voor de NOP (1994), Boothuisje (2010) en Polderhuisje (2012).

 

Laatste Update zondag, 04 februari 2018