Aarde en water

Plaats: Emmeloord

Locatie: De Deel

Kunstenaar: Nic Jonk

Materiaal: brons

Jaar: 1972

Beschrijving:

Ter gelegenheid van de opening van haar kantoor op 20 augustus 1980 aan de Deel, heeft de Rabobank een kunstwerk aan de bevolking van de Noordoostpolder geschonken. Het kunstwerk “Aarde en water”, dat in 1972 gemaakt is, werd aangekocht bij Nic Jonk. De kunstenaar putte zijn inspiratie uit de Griekse mythologie. Gaia een mollige vrouw, de oermoeder, de aarde, verrijst uit het water. Volgens de Griekse scheppingsmythe is zij ontstaan uit de Chaos, de ongeordende ruimte. Haar eerste kind was de hemelgod Uranos, die tevens haar man werd.

Gaia zit op de rug van een zeedier. Met een arm achter het hoofd, leunt ze tegen een hoge golf. De oerelementen water en aarde verenigd in dit beeldhouwwerk, lijken helemaal gemaakt te zijn voor het nieuwe land waar het terecht gekomen is.

"Aarde en water" is karakteristiek voor de vormgeving van de kunstenaar. Ronde en organische vormen met veel volume. Een samenspel van gesloten vormen met de niet minder belangrijke ruimtes ertussen. Nic. Jonk maakte zijn beelden volgens een bepaald concept (= opzet). Eerst maakte hij kleine krabbels op een blocnote, die voor niemand leesbaar zijn. Daarna maakte hij een mini-beeldje van was. Naderhand werd het model groter uitgewerkt van klei. Tijdens het werken met klei stond de kunstenaar het meest open voor inspiratie. Als laatste maakte hij een gipsmodel op ware grootte, waarvan het beeld gegoten werd door Binder bronsgieterij Holland. Op deze manier is ook de sculptuur "Aarde en water" ontstaan.

Gesigneerd: Nic. Jonk 1972

Kunstenaar

Nicolaas (Nic.) Jonk werd in 1928 in Schermerhorn geboren. Hij groeide op in Noord Scharwoude en Oudkarspel. In 1945, direct na de Tweede Wereldoorlog, vertrok hij naar Amsterdam en volgde daar van 1947 - 1953 avondlessen aan de Kunstniverheidschool. Vervolgens studeerde hij beeldhouwen aan de Rijksacademie voor Beeldende Kunsten, waar Piet Esser en Jan Bronner zijn leermeesters waren. De manier van werken van deze twee leermeesters bekoorde Nic. Jonk niet. In 1956 verliet hij de Academie en vestigde zich als vrij kunstenaar in Amsterdam.

Nic Jonk is vooral bekend geworden om zijn voluptueuze beelden van mythologische voorstellingen, vrouwen en dieren. Hij vond zijn inspiratie, enerzijds, bij de naturalistische maar gestileerde vormen van Maillot of Renoir, anderzijds bij de ruimtelijk uitgebalanceerde plastieken van Wessel Cozijn of Lipschitz. Het werk van Nic. Jonk maakt een ontwikkeling door. De vormen worden steeds afgeronder, in elkaar grijpend, elk onderdeel wordt even belangrijk in het geheel. Het afbeelden van een onderwerp maakt plaats voor het vormgeven van een idee met gebruikmaking van een reëel gegeven. En zo ontstaan steeds weer de (moeder)aarde, het water en de wezens van de zee.  In 1965 vestigt Jonk zich in Grootschermer waar hij tot zijn overlijden op 11 oktober 1994 woont en werkt. Jonk was docent aan verschillende academies.

Men kan op heel veel plaatsen beelden van Nic. Jonk tegenkomen. In Lelystad vind je het beeld 'water en zon' (1980), en in Emmeloord het beeld 'aarde en water' (1981). In Utrecht vind je het zeven meter hoge beeld ‘de Wachters’. In Bergen aan Zee staat de bijbelse voorstelling: ‘Jonas in de Walvis”. Ook in Californië kan je een beeld met dit thema vinden. Verder is er in Groot Schermer een voor publiek toegankelijke beeldentuin annex museum, waar een collectie van zijn schilderijen is opgehangen.

Nic Jonk liet zijn beelden gieten bij Bronsbeeldgieterij Binder in Haarlem, de oudste gieters van Nederland.