Gereformeerde kerk

Plaats: Nagele

Locatie: Ring 15

Maker: Johannes van den Broek / Jaap Bakema

materiaal: baksteen

Jaar: 1959 - 1960

Beschrijving:

In de dorpen in de Noordoostpolder werden door de Wieringermeer directie drie kerken, en bijbehorende scholen gepland. In tegenstelling tot de andere dorpen waar scholen en kerken, van de verschillende geloofsgemeenschappen, van elkaar gescheiden waren zijn deze in Nagele in de groene ruimte van het dorp samengebracht. ‘Het zich in één ruimte bevinden, drukt, bij het erkennen van verschillen, saamhorigheid uit’ is de mening van de architecten van ‘De Acht’. Omdat de kerken niet gelegen zijn aan een straat hebben ze geen duidelijke voor- of achterkant.

De uitgesproken modernistische vormgegeven kerk van de architecten Johannes van den Broek en Jaap Bakema is gebouwd in de jaren 1959 -1960. De kerk is opgetrokken uit grijze baksteen. Hoewel hier sprake is van een scherpe breuk met de traditie, verwijzen de steunberen (stutten in de vorm van pilaren aan de buitenkant van muren die een steungevende functie hebben) in de zijgevel naar de historische kerkenbouw. De toren is als een expressieve betonnen sculptuur los van het kerkgebouw geplaatst en vormt een geleidelijke overgang van de openbare groene ruimte naar de beslotenheid van de kerkzaal.

Architecten

Johannes Hendrik van den Broek is op 4 oktober 1898 als zoon van een bouwondernemer in Rotterdam geboren. In 1917 behaalde hij de akte Lager Onderwijs aan de Rijkskweekschool voor Onderwijzers in Nijmegen. Van 1918 – 1928 studeerde hij aan de Technische Hogeschool in Delft. In 1934 vestigde hij naam met zijn bekroonde inzending voor de prijsvaag ‘Goedkope arbeiderswoningen’. In 1936 trad hij toe tot de directie van bureau Michiel Brinkman. In 1948 werd hij aangesteld als buitengewoon hoogleraar op de afdeling Bouwkunde. Zijn onderwijs bevoegdheid kwam hem nu goed van pas. In 1948 trad J.B. Bakema (1914 – 1981) ook tot de directie toe. Vanaf 1951 heette het bureau Architectenbureau Van den Broek en Bakema.

Jacob Berend (Jaap) Bakema werd op 8 maart 1914  in Groningen geboren. Jaap Bakema besloot architect te worden nadat hij het Rietveld Schröder huis in Utrecht  had gezien. Zijn eerste bouwkundige opleiding kreeg Bakema aan de mts in Groningen. Tussen 1937 en 1941 volgde hij de architectenopleiding aan de Amsterdamse Academie voor Bouwkunst.

In 1942 probeerde hij vanuit het bezette Nederland Engeland te bereiken. Hij werd in de Pyreneeën aangehouden en in Frankrijk vastgezet. In het najaar van 1944 wist hij Groningen weer te bereiken. Hij dook onder bij zijn collega-architect Evert van Linge.

Tussen 1945 en 1948 werkte Bakema bij de Dienst van Volkshuisvesting in Rotterdam. In 1948 associeerde hij zich met Johannes Brinkman en Johannes van den Broek van het architectenbureau Brinkman en Van den Broek. Brinkman was toen ernstig ziek en Van den Broek was zojuist benoemd tot hoogleraar aan de Technische Hogeschool Delft. Na het overlijden van Brinkman in 1949 ging het bureau in 1950 verder onder de naam Van den Broek en Bakema.

Jaap Bakema overleed op 20 februari 1981 in Rotterdam

Van den Broek en Bakema ontwierpen o.a. de Lijnbaan en tientallen woningbouwprojecten in Rotterdam, De Faculteit en Aula van de TH in Delft en de gereformeerde kerk in Nagele.